Vliegen & Muggen

Vliegen & Muggen


Vliegen & Muggen zijn twee insectenfamilies, die samen

de orde der tweevleugeligen (Diptera) vormen..

Vliegen & Muggen vormen binnen de insectenwereld de orde der Diptera, een orde waarvan er wereldwijd meer dan 160.000 soorten beschreven zijn.

Van deze orde zijn er in Nederland 5971 verschillende soorten waargenomen en hebben 5471 soorten zich ook daadwerkelijk in ons land gevestigd. De vliegen zijn verdeeld over 81 families en de muggen over 25.

De meest bekende vliegenfamilies zijn toch wel de Bromvliegen, Dazen, Fruitvliegen en Zweefvliegen, waarvan de laatste tevens de grootste familie is met 309 waargenomen soorten.

Bekende muggenfamlilies zijn onder andere de Dansmuggen, Langpootmuggen en niet te vergeten natuurlijk de Steekmuggen.

De Dansmuggen vormen de grootste familie met 564 waargenomen soorten.

Inmiddels heb ik van deze insectenorde 356 verschillende soorten op de foto weten vast te leggen, waarvan ik er 270 op naam heb weten te brengen.

Bij de andere 86 soorten ben ik helaas niet verder gekomen dan het vaststellen van de familie of geslacht waartoe ze behoren. Verschil zit hem vaak in de kleine details, welke alleen met microscopisch onderzoek zijn vast te stellen.

Van sommige families heb ik al aardig wat soorten verzameld. Bij de Zweefvliegen staat de teller inmiddels op 70 soorten en bij de Roofvliegen en Langpootmuggen beginnen de aantallen ook lekker op te lopen. De families met de hogere aantallen bundel ik in een sectie en de overige soorten volgen in een aparte sectie onder aan de pagina, waarbij ik de familienaam meeneem in de onderschriften bij de foto.


Boorvliegen (Tephritidae) zijn

een bijzondere vliegenfamilie

met een mooie tekening

op de vleugels.


Sluipvliegen (Tachinidae),

een vliegenfamilie die 

parasiteert op andere

insecten.


Dazen (Tabanidae),

een vliegenfamilie 

van bloedzuigende

insecten.


Zweefvliegen (Syrphidae),

een talrijke vliegenfamilie

met 307 verschillende

soorten in Nederland.


Roofvliegen (Asilidae),

een vliegenfamilie die

al zo'n 112 miljoen

jaar oud is.


Langpootmuggen (Tipulidae),

relatief grote muggen

die ondanks alle fabeltjes

absoluut niet steken.


Roofvliegen - Asilidae


De Roofvliegen (Asilidae) vormen een aparte familie binnen de orde der Diptera (vliegen & muggen) en het is een familie met een lange historie. De oudste sporen van het bestaan van deze familie, zijn de 112 miljoen jaar oude fossiele resten van een roofvlieg, gevonden in kalkgesteente in Brazilië. Uit bestudering van deze resten blijkt, dat in al die jaren de roofvliegen nauwelijks zijn verandert qua uiterlijk.

Wereldwijd zijn er ongeveer 7.000 verschillende soorten beschreven van deze familie. Hiervan komt er in Nederland het bescheiden aantal van 41 soorten voor, waarvan ik er inmiddels 16 op foto heb weten vast te leggen. De 41 soorten zijn verdeelt over 8 subfamilies en 22 geslachten, waarbinnen de Bladjagers (Dioctria) het grootste geslacht vormen met 9 soorten. Zoals de naam al aangeeft zijn Roofvliegen echte jagers, die zich voeden met andere insecten. Zelfs hun larven voeden zich met de larven van andere insecten.

Een mooi boek om meer te leren over deze bijzondere vliegen- familie is de Veldgids voor Roofvliegen van Nederland en Belgie, van de hand van Reinoud van de Broek & André Schulten. Het boek omvat uitgebreide informatie over de leefwijze van Roofvliegen en determineersleutels voor het op naam brengen van de verschillende soorten.


Dazen - Tabanidae


De Dazen (Tabanidae) vormen een aparte familie binnen de orde der Diptera (vliegen & muggen). Het is een familie van bloedzuigende insecten. Over het algemeen zijn het forse, stevig gebouwde vliegen en veel soorten hebben grote gekleurde ogen met fraaie kleurpatronen. Wereldwijd zijn er ongeveer 4.400 verschillende soorten beschreven van deze familie. Hiervan komt er in Nederland het bescheiden aantal van 37 soorten voor. Deze 37 soorten zijn verdeelt over 8 geslachten, waarvan de

Hybomitra (Knobbeldazen) de grootste groep vormen met 11 soorten.

Dazen zijn vrij snel (25km/h) en bijten vrijwel onmiddellijk als ze op een prooi of op jouw arm neerstrijken. De beet op zich is veelal een kortdurende pijnlijke ervaring, die meestal tot een fikse jeukende bult leidt. Maar er is ook kans op bacteriële infecties. Dazen steken dus niet, want ze hebben geen angel. Inmiddels heb ik 8 verschillende soorten op de foto staan.


Sluipvliegen - Tachinidae


De Sluipvliegen (Tachinidae) vormen een aparte familie binnen de orde der Diptera (vliegen & muggen), waarvan in Nederland

347 soorten zijn waargenomen en daarvan hebben zich 333 soorten zich ook daadwerkelijk in ons land gevestigd. Over het algemeen betreft het middelgrote tot zeer grote vliegen, meestal herkenbaar aan het feit dat ze veel borstelharen hebben, maar er komen ook vrij kale en wollig behaarde soorten voor. Goed voorbeeld van een wollige soort is wel de Stekelsluipvlieg.

Sluipvliegen parasiteren op andere insecten. Ze worden ook wel parasietvliegen of rupsenvliegen genoemd, omdat veel soorten een voorkeur hebben voor rupsen als gastheer. Sluipvliegen leggen hun eitjes in de buurt van een mogelijke gastheer. Ze leggen bijvoorbeeld hun minuscule eitjes op bladeren in de buurt van een rups. Als de rups de bladeren eet, dan krijgt hij ook deze eitjes binnen. Als de eitjes uitkomen dan ontwikkelen de larven van de sluipvlieg zich binnenin de rups en eten deze van binnenuit leeg.

De Stekelsluipvlieg daarentegen legt haar eitjes rechtstreeks op een gastheer en heeft daarbij voorkeur voor harige rupsen, zoals bijvoorbeeld de rups van een Veelvraat of een Hageheld. Tot dusver heb ik slechts 25 verschillende soorten van deze familie op de foto kunnen vastleggen, dus wat dat betreft valt er nog veel te ontdekken.


Boorvliegen - Tephritidae


De Boorvliegen (Tephritidae) zijn een vliegenfamilie die zich onderscheidt van andere vliegen, door de mooie en vaak bijzondere tekening van de vleugels bestaande uit vlekken banden, strepen en nog meer moois. De naam Boorvliegen is ontleend aan het feit, dat de vrouwtjes hun eieren met behulp van hun legboor in levend plantenweefsel leggen. Wereldwijd zijn er ongeveer 4.500 soorten bekend van deze familie, maar in Nederland moeten we het doen met slechts 83 waargenomen soorten.

Het betreft vrij kleine vliegen (2-7 mm), welke voor een leek vaak moeilijk te onderscheiden zijn van andere vliegensoorten. De larven van Boorvliegen groeien op in plantendelen, zoals bloemhoofdjes, vruchten, stengels of bladeren. Een klein deel van de verschillende soorten planten zich voort op bijvoorbeeld fruitbomen, waarbij ze aanzienlijke schade kunnen veroorzaken aan de fruitteelt. Naar deze soorten is vrij veel biologisch onderzoek gedaan, waardoor er veel bekend is over de manier van leven van

deze groep. Naar de niet schadelijke soorten daarentegen is nog geen of nauwelijks onderzoek gedaan, waardoor er weinig bekend is over de leefwijze van deze soorten. Tot dusver heb ik 12 soorten van deze familie voor de lens gehad, dus er valt nog genoeg te ontdekken


Hieronder een serie foto´s van vliegen en muggen uit kleinere families: